Марказий банк Бошқарувининг қарори Тўлов свитчи орқали чакана тўловларни амалга ошириш тартиби тўғрисидаги низом тасдиқланди. Ҳужжат уч ойдан кейин кучга киради.
Президентнинг 2025 йил 27 ноябрдаги “Ўзбекистонда молиявий технологиялар соҳасини янада ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги ПҚ-359-сон қарорига мувофиқ, жисмоний шахслар учун Марказий банкнинг Тезкор тўловлар тизимида уларнинг банк ҳисобварақлари орқали реал вақт режимида тўғридан-тўғри пул ўтказмаларини амалга ошириш имкониятини яратиш кўзда тутилган.
Тўлов свитчи – бу сўровларни қабул қилиш, йўналтириш, қайта ишлаш, авторизация қилиш, клиринг, ҳисоб-китоб ҳужжатларини шакллантириш, ҳисоботлар тайёрлаш ва мамлакат ичида ахборот алмашишни таъминлайдиган ягона инфратузилмадир.
Ҳозирги вақтда халқаро банк карталари бўйича транзакцияларнинг бир қисми хорижий процессинг марказлари томонидан қайта ишланмоқда, миллий свитч эса бундай операцияларни қайта ишлашни Ўзбекистонга ўтказиш имконини беради.
Тўлов свитчи тўловлар тўғрисидаги маълумотларни узатиш ва қайта ишлаш учун умумий каналга айланади. Маълумотлар алмашишнинг алоҳида йўналишлари ўрнига қоидаларда назарда тутилган операциялар Марказий банкнинг ягона свитчи орқали амалга оширилади.
Ушбу инфратузилма орқали операцияларни тасдиқлаш сўровлари ва тўлов хабарлари узатилади. Миллий свитчни жорий этиш тўлов инфратузилмасининг барқарорлигини ҳамда тўловларнинг хавфсизлиги ва барқарорлиги даражасини оширади.
Низом Ўзбекистон ҳудудида банк карталари ва электрон пуллар орқали амалга ошириладиган миллий валютадаги банклараро тўловларни ташкил этиш, амалга ошириш ва назорат қилиш, шунингдек, уларни ягона тўлов свитчи орқали клиринг қилиш тартибини белгилайди.
Янги қоидалар 2027 йил 25 январдан бошлаб жорий этилади, бунда тизим кунига 24 соат, дам олиш кунларисиз ишлайди.
Фақат банклар банклараро ҳисоб-китобларнинг бевосита иштирокчилари бўла олади. Тўлов ташкилотлари ва тўлов тизимлари операторларига инфратузилмага тўғридан-тўғри уланишга рухсат берилган, бироқ улар ҳисоб-китобларни хизмат кўрсатувчи ҳисоб-китоб банки орқали амалга оширишлари керак.
Банклар ва бошқа уланган ташкилотларга тўлов топшириқномаси реквизитларини мустақил равишда ўзгартириш ёки мижознинг розилигисиз операцияларни амалга ошириш тақиқланади. Тизим иштирокчилари, шунингдек, тўлов маълумотларининг махфийлигини сақлашлари ва шахсий маълумотлар ҳимоясини таъминлашлари шарт.
Ҳужжат Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базасида эълон қилинган ва 25.01.2027 йилдан кучга киради.
