{"id":30653,"date":"2023-02-09T14:21:51","date_gmt":"2023-02-09T09:21:51","guid":{"rendered":"https:\/\/kommers.uz\/?p=30653"},"modified":"2023-02-09T14:21:51","modified_gmt":"2023-02-09T09:21:51","slug":"tranzit-neft-va-turizm-zilzila-turkiya-iqtisodiyotiga-qandaj-zarba-berdi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dinor.uz\/?p=30653","title":{"rendered":"Tranzit, neft va turizm: zilzila Turkiya iqtisodiyotiga qanday zarba berdi?"},"content":{"rendered":"<p>Turkiya janubida 6 fevralga o\u02bbtar kechasi 7,7 magnitudali zilzila sodir bo\u02bbldi \u2014 bu so\u02bbnggi o\u02bbn yilliklardagi eng kuchlisi hisoblanadi.<\/p>\n<p>Mamlakat prezidentining so\u02bbzlariga ko\u02bbra, yer silkinishlari oqibatlari o\u02bbnta viloyatga zarar yetkazgan. Turkiya bunday zarbani oxirgi marta 1939 yilda boshdan kechirgan, o\u02bbshanda qurbonlar soni o\u02bbn minglab bilan o\u02bblchangan. 7 fevral kuni Turkiyada yana zilzila sodir bo\u02bbldi va hozirgacha 90 mingga yaqin halok bo\u02bblgan va jarohatlanganlar haqida xabar berilgan.<\/p>\n<p><strong>Fevral falokati<\/strong> mamlakat hayotining barcha jabhalariga, jumladan, <strong>iqtisodiyot va turizmga ham bevosita ta\u02bcsir qiladi<\/strong>. AQSH Geologiya xizmati yo\u02bbqotishlarni Turkiya yalpi ichki mahsulotining, taxminan, 2 foizi deb baholadi. Hozirda infratuzilma obyektlarining bir qismi restavratsiya qilinmoqda. Asosiy zarbani Turkiyaning janubiy qismi oldi, O\u02bbrta Yer dengizi sohillari esa unchalik muhim transport markazi emas \u2014 mamlakatning asosiy portlari boshqa hududlarda joylashgan va ularga ta\u02bcsir ko\u02bbrsatmagan. Biroq yuk tashishda kechikishlar bo\u02bblishi mumkin.<\/p>\n<p>Infoline tahlilchisi Ivan Fedyakovning fikricha, janubiy hududlarda normal faoliyatni tiklash uchun bir necha kundan bir necha haftagacha vaqt ketadi. Zilzila, shuningdek, Boku\u2014Tbilisi\u2014Jeyxan neft o\u02bbtkazish quvurlarining to\u02bbxtab qolishiga olib kelgan, biroq obyektning o\u02bbzi shikastlanmagan.<\/p>\n<p>\u201cKommersant\u02bc\u201d xabariga <a href=\"https:\/\/www.kommersant.ru\/doc\/5811549\">ko\u02bbra<\/a>, falokat fonida turk lirasi bir dollar uchun 19 liradan rekord darajagacha tushib ketdi (7 fevral kungi ma\u02bclumot). Biroq keyinchalik turk milliy valyutasi o\u02bbz pozitsiyasiga qaytdi. Turkiya hukumati mintaqalarda vayron bo\u02bblgan infratuzilmani tiklash uchun qancha mablag\u02bb sarflanishi haqida bashorat qilishga hozircha tayyor emas.<\/p>\n<p>Turkiya iqtisodiyoti oxirgi paytlarda qiyin kunlarni boshdan kechirdi. Mamlakatda inflyatsiya darajasi ancha yuqori, 80 foizdan oshdi, milliy valyuta beqaror, saylov oldidan mamlakatdagi siyosiy vaziyatni tinch deb bo\u02bblmaydi. Sodir bo\u02bblgan falokat vaziyatni, shu jumladan turizm sohasidagi vaziyatni sezilarli darajada og\u02bbirlashtirishi mumkin, chunki Turkiya dam olish uchun ham, ko\u02bbchib o\u02bbtish uchun ham eng jozibali yo\u02bbnalishlardan biri bo\u02bblib qolmoqda.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zilzilalar oqibatida Turkiya iqtisodiyoti qanchalik og\u02bbir zarar ko\u02bbrganini baholash hali ham qiyin, ammo oqibatlari juda uzoq vaqt davomida sezilishi aniq<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":30654,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"_sharing_image":null,"_sharing_image_fieldset":[],"_dinor_sponsored":false,"_dinor_sponsor_name":"","_dinor_reading_time":0,"_dinor_primary_term":0,"_dinor_featured":false,"_dinor_urgent":false,"_dinor_show_author":false,"_dinor_kicker":"","_dinor_summary":"","_dinor_sources":"","footnotes":""},"categories":[63],"tags":[],"ptype":[30],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dinor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30653"}],"collection":[{"href":"https:\/\/dinor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dinor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dinor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dinor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=30653"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dinor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30653\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30655,"href":"https:\/\/dinor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30653\/revisions\/30655"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dinor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/30654"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dinor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=30653"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dinor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=30653"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dinor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=30653"},{"taxonomy":"ptype","embeddable":true,"href":"https:\/\/dinor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fptype&post=30653"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}